Jak zastąpić piece kaflowe innym ogrzewaniem podczas remontu mieszkania w kamienicy

W starych kamienicach wciąż wiele mieszkań jest ogrzewanych piecami kaflowymi. Kafle długo trzymają ciepło, ale codzienne palenie, noszenie węgla i wynoszenie popiołu to dużo pracy, a nierówna temperatura w pomieszczeniach i ryzyko zaczadzenia nie dają spokoju. Do tego w wielu województwach uchwały antysmogowe wyznaczają terminy wymiany pozaklasowych urządzeń na paliwo stałe. Remont mieszkania, gdy ściany i podłogi i tak są otwarte, to najlepszy moment na zmianę systemu ogrzewania.

Od czego zacząć

Wybór nowego źródła ciepła zależy w dużej mierze od tego, co jest dostępne w budynku. Przed decyzją sprawdź:

• czy w kamienicy jest gaz ziemny i czy można wykonać przyłącze do mieszkania,
• czy w pobliżu przebiega sieć ciepłownicza i czy zarządca planuje podłączenie budynku,
• jaką moc przyłączeniową ma mieszkanie i czy można ją zwiększyć,
• w jakim stanie są przewody kominowe i czy nadają się do odprowadzania spalin z kotła,
• czy zgody wymaga wspólnota lub zarządca, na przykład przy montażu jednostki zewnętrznej na elewacji.

Warto też zapytać w urzędzie gminy o programy dopłat do wymiany źródeł ciepła, bo często obejmują one właśnie likwidację pieców kaflowych.

Możliwe źródła ciepła

Rozwiązanie	Wymagania	Na co uważać
Kocioł gazowy kondensacyjny z grzejnikami	Przyłącze gazu, przewód spalinowy, odprowadzenie skroplin	Projekt instalacji gazowej i odbiór kominiarski
Grzejniki elektryczne lub ogrzewanie podłogowe elektryczne	Wystarczająca moc przyłączeniowa	Koszty eksploatacji, warto taryfa dwustrefowa
Pompa ciepła powietrze-woda lub powietrze-powietrze	Miejsce na jednostkę zewnętrzną, zgoda zarządcy	Wysokie i nieocieplone kamienice wymagają większej mocy
Węzeł cieplny z sieci miejskiej	Podłączenie budynku do sieci	Decyzja na poziomie całej kamienicy

Przy zmianie źródła ciepła trzeba zwykle wymienić też grzejniki i ich rozmieszczenie. Na co zwrócić uwagę, opisaliśmy w tekście grzejniki przy wymianie źródła ciepła.

Moc grzewcza w kamienicy

Mieszkania w kamienicach mają wysokie pomieszczenia, często powyżej 3 m, duże okna i grube, ale nieocieplone ściany. Zapotrzebowanie na ciepło liczone na metr kwadratowy jest więc wyższe niż w nowym budownictwie. Moc grzejników dobiera się do kubatury i strat ciepła każdego pokoju, a nie tylko do powierzchni. Najdokładniej zrobi to projektant instalacji na podstawie obliczeń strat ciepła. Wskazówki do wstępnych szacunków znajdziesz w artykule moc grzejnika po zmianie układu pomieszczeń.

Przed zakupem urządzeń warto zrobić to, co poprawia bilans cieplny w ramach remontu: wymienić lub uszczelnić okna, docieplić ścianę od klatki schodowej lub nieogrzewanego strychu i zadbać o sprawną wentylację.

Likwidacja pieców i kominy

Rozbiórka pieca kaflowego to praca brudna i ciężka. Piec waży nawet kilka ton, dlatego najpierw sprawdź, czy strop i podłoga nie były przez lata obciążone w sposób, który wymaga naprawy po demontażu. Kafle w dobrym stanie można odzyskać. Otwór w przewodzie kominowym po piecu trzeba zamknąć zgodnie z zaleceniami kominiarza, a kanały, które zostaną wykorzystane do nowego kotła lub wentylacji, sprawdzić i w razie potrzeby wkładkować.

Nieużywane przewody dymowe często przekształca się w kanały wentylacyjne, co poprawia wymianę powietrza w mieszkaniu. Decyzję o ich przeznaczeniu powinien potwierdzić kominiarz w protokole.

Ciepła woda po likwidacji pieców

W mieszkaniach ogrzewanych piecami kaflowymi ciepłą wodę zwykle przygotowuje osobny piecyk gazowy lub bojler. Zmiana źródła ciepła to okazja, żeby to uporządkować. Kocioł dwufunkcyjny przygotuje wodę przepływowo, kocioł jednofunkcyjny z zasobnikiem zapewni jej zapas i wygodę przy kilku punktach poboru. Przy ogrzewaniu elektrycznym zwykle zostaje bojler, najlepiej sterowany w tańszej strefie taryfy. Przy pompie ciepła powietrze-woda ciepła woda może pochodzić z zasobnika ogrzewanego pompą.

Kolejność prac przy remoncie

1. Sprawdź możliwości techniczne budynku: gaz, sieć ciepłowniczą, moc elektryczną i stan kominów.
2. Zamów obliczenie zapotrzebowania na ciepło i projekt instalacji, a przy gazie także projekt instalacji gazowej.
3. Uzgodnij z zarządcą lub wspólnotą prace na elementach wspólnych, na przykład przewodach kominowych i elewacji.
4. Rozbierz piece, napraw podłogi i ściany, wykonaj opinię kominiarską dotyczącą przewodów.
5. Poprowadź rury lub przewody grzewcze przed tynkowaniem i wylewkami.
6. Zamontuj źródło ciepła i grzejniki po pracach mokrych, a następnie uruchom i wyreguluj instalację.

W kamienicach z drewnianymi stropami trzeba też pamiętać o obciążeniu. Zasobnik ciepłej wody pełny wody waży kilkaset kilogramów, więc miejsce jego ustawienia warto skonsultować z konstruktorem.

Planując wydatki, uwzględnij nie tylko urządzenia, ale też roboty budowlane, projekt, odbiory i ewentualne zwiększenie mocy przyłączeniowej. Po pierwszym sezonie grzewczym warto przejrzeć rachunki i ustawienia sterowania, bo wysokie mieszkania w kamienicach często wymagają dostrojenia krzywej grzewczej lub harmonogramu pracy grzejników.

Przy wyborze źródła ciepła warto też zapytać sąsiadów i zarządcę o doświadczenia z innych mieszkań w tej samej kamienicy. Często okazuje się, że ktoś już przeszedł przez formalności z gazem lub z montażem jednostki zewnętrznej i wie, jakie wymagania stawia wspólnota.

Instalacja przy remoncie

Przy otwartych ścianach i podłogach łatwo poprowadzić nowe rury grzewcze. W kamienicach z drewnianymi stropami trzeba uważać na belki, dlatego rury często prowadzi się w ścianach lub przy listwach przypodłogowych. Przy ogrzewaniu elektrycznym każdy grzejnik lub grupa grzejników powinny mieć osobny obwód z zabezpieczeniem i przewodem o odpowiednim przekroju. Jeśli planujesz grzejniki elektryczne, przeczytaj nasz tekst grzejnik elektryczny w adaptowanym pomieszczeniu.

Grzejniki płytowe, dekoracyjne i niskotemperaturowe, a także zawory i głowice do nowej instalacji znajdziesz w kategorii grzejniki do ogrzewania mieszkania. Przy pompie ciepła wybieraj grzejniki przystosowane do niskiej temperatury zasilania.